WhatsApp

MRI માં pelvis ની બાજુની ગાંઠ મોટી દેખાય, કાઢવી પડે?

છેલ્લે સુધાર્યું: 18 ઑક્ટોબર 2026

Dr Harsh Shah, robotic GI cancer surgeon, Ahmedabad

Dr Harsh Shah
MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology)
Registered with Gujarat Medical Council, Reg. No. G-38738
Robotic Cancer Surgeon (GI)
Apollo Hospital, Bhat, Gandhinagar · Gota OPD, Ahmedabad · 18 વર્ષનો અનુભવ
★★★★★ Google: 4.9, 53 reviews (Gota clinic) · 5.0, 25 reviews (Apollo, Bhat)

ટૂંકમાં

મળાશયના કેન્સરના MRI માં pelvis ની બાજુની દીવાલ પાસેની લસિકા ગાંઠો પણ માપવામાં આવે છે. આ ગાંઠો સામાન્ય ઓપરેશનમાં નીકળતા આવરણની બહાર હોય છે.

શેક અને દવા પછીનું MRI નક્કી કરે છે. ગાંઠ ત્યારે પણ મોટી રહે તો મોટે ભાગે કઢાય છે. ગાંઠ નાની થઈ જાય તો નજીકથી તપાસ ચાલુ રહે છે.

Robot ઊંડા અને સાંકડા pelvis માં સ્થિર, મોટું દેખાતું દ્રશ્ય અને કાંડાની જેમ વળતાં સાધનો આપે છે. તે વધુ ગાંઠો નથી કાઢતું; ટીમનો અનુભવ વધુ મહત્વનો છે.

staging થી લઈને મુખ્ય ઓપરેશન સુધીની આખી માહિતી મળાશયના કેન્સરનું robotic ઓપરેશન, અમદાવાદ (English) પાના પર છે.

બાજુની ગાંઠો ક્યાં હોય છે?

મળાશય ચરબીના એક આવરણમાં વીંટાયેલું હોય છે, જેને mesorectum કહે છે. કેન્સરનું સામાન્ય ઓપરેશન, TME, મળાશયને આ આવરણ સાથે કાઢે છે. આવરણની અંદરની લસિકા ગાંઠો તેની સાથે નીકળી જાય છે.

ગાંઠોનો બીજો સમૂહ આવરણની બહાર હોય છે. તે pelvis ની બંને બાજુની દીવાલ પર, લોહીની નળીઓની સાથે ચાલે છે. સર્જન તેને lateral pelvic ગાંઠો કહે છે.

બાજુની દીવાલની બે જગ્યા
જગ્યાક્યાં છેત્યાંથી શું પસાર થાય
Internal iliac જગ્યાPelvis ની અંદરની લોહીની નળીઓ સાથે.મૂત્રાશય, થાપા અને pelvis ના તળિયાને લોહી આપતી નળીઓ.
Obturator જગ્યાવધુ બહાર, pelvis ની અંદરની દીવાલને અડીને.Obturator ચેતાતંતુ, જે સાથળને અંદર તરફ ખેંચવામાં મદદ કરે છે.

TME આ જગ્યાઓ સુધી પહોંચતું નથી. બાજુની ગાંઠમાં કેન્સર હોય તો તેને જાણીજોઈને કાઢવી પડે. આ વધારાના પગલાને lateral pelvic lymph node dissection, એટલે કે LPLND, કહે છે.

કયા કેન્સરમાં બાજુની ગાંઠો થાય?

આ મુખ્યત્વે નીચેના મળાશયના કેન્સરનો પ્રશ્ન છે. એટલે કે પેટના અસ્તરના વળાંકથી નીચે, મળાશયના નીચલા ભાગની ગાંઠ. ઉપરના મળાશયના કેન્સરમાં આવું ભાગ્યે જ થાય છે.

ગાંઠ આંતરડાની દીવાલની પાર નીકળી હોય તો જોખમ વધે છે. મોટી ગાંઠમાં પણ તે વધે છે. ક્યારેક આવરણની અંદરની ગાંઠો સાફ હોય, છતાં બાજુની ગાંઠમાં કેન્સર હોય. એટલે નીચેના મળાશયના દરેક MRI માં બાજુની દીવાલ જોવાય છે.

બાજુની ગાંઠ એટલે કેન્સર દૂર સુધી ફેલાયું, એવું નથી. તે હજુ pelvis ની અંદરનો પ્રશ્ન છે, અને આયોજિત ઓપરેશનથી તેની સારવાર થઈ શકે છે.

શેક પહેલાં અને પછીનું MRI

મળાશયનું MRI દરેક બાજુની ગાંઠને તેની ટૂંકી બાજુએ માપે છે. Radiologist તેનો આકાર અને કિનારી પણ નોંધે છે. શેક અને દવા પૂરાં થયાંનાં થોડાં અઠવાડિયાં પછી MRI ફરી થાય છે.

MRI જે બતાવે, તેનો સામાન્ય અર્થ
MRI માં શું દેખાયુંસામાન્ય રીતે આગળ શું
સારવાર પહેલાં 5 mm થી નાની ગાંઠ.માત્ર TME. બાજુની દીવાલનું ઓપરેશન નહીં.
સારવાર પહેલાં 5 થી 7 mm ની ગાંઠ.શેક અને દવા, પછી ફરી MRI નક્કી કરે.
7 mm કે વધુ, પણ શેક પછી સારી રીતે નાની થઈ.મોટે ભાગે માત્ર TME અને નજીકથી તપાસ. કેટલીક ટીમ તેને પણ કાઢે છે. Tumour board માં ચર્ચા થાય છે.
શેક પછી પણ 4 mm કે વધુ રહી.TME સાથે તે બાજુની દીવાલ સાફ કરવી.
ખૂબ મોટી કે હાડકા, ચેતાતંતુ કે મોટી નળીને ચોંટેલી ગાંઠ.મોટું ઓપરેશન જોઈએ. તેનું આયોજન અલગથી થાય છે.
યકૃત કે ફેફસાંમાં ન કાઢી શકાય તેવો ફેલાવો.પહેલાં દવાઓ. બાજુનું ઓપરેશન રાહ જુએ.

જાપાનમાં કેટલીક ટીમ શેક વગર, નિયમિત રીતે બાજુની ગાંઠો કાઢે છે. પશ્ચિમ અને ભારતની મોટા ભાગની ટીમ પહેલાં શેક અને દવા આપે છે. પછી જે ગાંઠ મોટી રહે, માત્ર તે જ કાઢે છે. હવે બંને રસ્તે પસંદગી MRI પરથી થાય છે.

એક બાજુ કે બંને બાજુ?

મોટે ભાગે એક જ બાજુ શંકાસ્પદ ગાંઠ દેખાય છે. ત્યારે માત્ર તે બાજુ સાફ થાય છે. બીજી બાજુને અડાતું નથી, એટલે તેના ચેતાતંતુ બચે છે.

સારવાર પછી બંને બાજુ શંકાસ્પદ ગાંઠ રહે તો બંને બાજુ સાફ કરવી પડે. તેમાં સમય અને થોડું જોખમ વધે છે. સર્જન તમારી સાથે તે તોલે છે.

સાંકડા pelvis માં robot શું કરે?

બાજુની ગાંઠો હાડકાંથી ઘેરાયેલી, સાંકડી જગ્યામાં ઊંડે હોય છે. કામ મોટી લોહીની નળીઓ અને નાજુક ચેતાતંતુઓની પાસે થાય છે. અહીં સારું દ્રશ્ય અને બારીક સાધનો મદદ કરે છે.

Robotic, દૂરબીન અને open રીતે બાજુની ગાંઠો
મુદ્દોRoboticદૂરબીનOpen
કેન્સરનું ઓપરેશનએ જ જગ્યાઓ સાફ થાય.એ જ જગ્યાઓ સાફ થાય.એ જ જગ્યાઓ સાફ થાય.
ઊંડે દ્રશ્યસ્થિર, મોટું, 3D દ્રશ્ય, સર્જનના હાથમાં.મોટું દ્રશ્ય, સહાયકના હાથમાં.લાંબા છેદમાંથી સીધું.
સાધનોકાંડાની જેમ વળે.સીધાં સાધનો.હાથનાં સાધનો.
નીકળતી ગાંઠોદૂરબીન કરતાં વધુ નહીં.તાલીમ પામેલા હાથમાં સરખી.સરખી.
ક્યારે વધુ યોગ્યસાંકડું pelvis, પુરુષનું pelvis કે ભારે શરીર.અનુભવી કેન્દ્રમાં ઘણા દર્દીઓ.મોટી કે ચોંટેલી ગાંઠ, કે નળીનું સમારકામ.

મુંબઈની Tata Memorial ના એક અભ્યાસમાં દૂરબીન અને robotic રીતની સરખામણી થઈ. નિષ્ણાત હાથમાં બંનેનાં પરિણામ નજીક રહ્યાં. એટલે મશીન મદદ છે, સારા પરિણામનું કારણ નથી.

આ દરેક ઓપરેશનમાં ઉમેરાતું પગલું નથી. તે માટે આ કામ વારંવાર કરતી મળાશયના કેન્સરની ટીમ જોઈએ. તમારી ટીમ આ કેટલી વાર કરે છે, તે પૂછવું યોગ્ય છે.

બચાવવાના ચેતાતંતુ અને નળીઓ

બાજુની દીવાલ પર મૂત્રાશય અને જાતીય ક્રિયાના ચેતાતંતુ ચાલે છે. Obturator ચેતાતંતુ પણ ત્યાં જ છે. દરેકને શોધીને બચાવાય છે, સિવાય કે કેન્સર તેમાં ઘૂસી ગયું હોય.

Pelvis ની અંદરની નળીઓની મુખ્ય ડાળીઓ પણ બચાવાય છે. ઓપરેશન પહેલાં CT માં અસામાન્ય નળીઓ શોધાય છે. Pubic હાડકા પાસેની એવી એક ધમની ધ્યાન બહાર રહે તો ઘણું લોહી વહી શકે.

ચેતાતંતુ બચાવવા એ પેશાબ અને જાતીય ક્રિયા સાચવવાની મુખ્ય રક્ષા છે. તેનું આયોજન ઓપરેશન પહેલાં થાય છે, નસીબ પર છોડાતું નથી.

ઓપરેશન પછીના દિવસો

  1. પહેલા કે બીજા દિવસે બેસવું અને ચાલવું.
  2. પેશાબની નળી લગભગ પાંચથી સાત દિવસ રહે છે. કાઢતાં પહેલાં મૂત્રાશયને ટેવ પડાય છે.
  3. સાફ કરેલી દરેક બાજુનો drain લગભગ પાંચથી સાતમા દિવસે નીકળે છે.
  4. ગઠ્ઠા ન થાય તે માટે લોહી પાતળું કરવાનાં ઇન્જેક્શન ચાલુ રહે છે.
  5. માત્ર TME કરતાં દવાખાનામાં થોડા દિવસ વધુ રહેવું પડે છે.
  6. દરેક બાજુની જગ્યા અલગ ડબ્બીમાં pathologist પાસે જાય છે. ત્યાં કેન્સર મળે તો ઓપરેશન પછી chemotherapy સૂચવાય છે.
  7. પછીનાં વર્ષોમાં નિયમિત તપાસ અને pelvis નું MRI થાય છે.

પછી થઈ શકતી તકલીફો

તમારા પોતાના આંકડા સંમતિની મુલાકાતમાં સમજાવાય છે.

  1. થોડાં અઠવાડિયાં પેશાબ કરવામાં તકલીફ. કેટલાકને વધુ સમય નળી રાખવી પડે.
  2. પુરુષોમાં ઉત્થાન કે વીર્યસ્ખલનમાં ફેરફાર, અને સ્ત્રીઓમાં pelvis માં અસ્વસ્થતા.
  3. બાજુની દીવાલની શિરાઓમાંથી રક્તસ્રાવ.
  4. Pelvis માં લસિકા પ્રવાહીની થેલી, જે ક્યારેક કાઢવી પડે.
  5. લસિકા પ્રવાહીથી પગ પર સોજો.
  6. ભાગ્યે જ ureter કે obturator ચેતાતંતુને ઈજા.
  7. Pelvis માં ચેપ.
  8. પગ કે ફેફસાંમાં લોહીના ગઠ્ઠા.

સર્જનને પૂછવાના પ્રશ્નો

  1. શેક પહેલાં અને પછી મારી બાજુની ગાંઠ કેટલી મોટી હતી?
  2. તેને કાઢવી પડશે, કે નજર રાખી શકાય?
  3. એક બાજુ સાફ થશે કે બંને?
  4. Robotic, દૂરબીન કે open, અને મારા માટે કેમ?
  5. મૂત્રાશય અને જાતીય ક્રિયાના ચેતાતંતુ કેવી રીતે બચશે?

વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો

બાજુની ગાંઠ એટલે કેન્સર દૂર ફેલાયું?

ના. બાજુની ગાંઠો હજુ pelvis ની અંદર છે. ઘણી વાર શેક પછી, આયોજિત ઓપરેશનથી તેની સારવાર થાય છે.

શું માત્ર શેક પૂરતો છે?

ક્યારેક. ફરીના MRI માં ગાંઠ નાની થઈ જાય તો મોટે ભાગે નજર રખાય છે. મોટી રહે તો મોટે ભાગે કઢાય છે.

Robotic ઓપરેશનમાં વધુ ગાંઠો નીકળે?

ના. બંને રીતે એ જ જગ્યાઓ સાફ થાય છે. Robot મુખ્યત્વે ઊંડા pelvis માં દ્રશ્ય અને બારીક કામમાં મદદ કરે છે.

પછી પેશાબમાં તકલીફ થશે?

કેટલાકને થોડાં અઠવાડિયાં થાય. પેશાબની નળી લગભગ એક અઠવાડિયું રહે છે, અને કાઢતાં પહેલાં મૂત્રાશયને ટેવ પડાય છે.

દરેક મળાશયના ઓપરેશનમાં આ થાય?

ના. MRI માં શંકાસ્પદ બાજુની ગાંઠ હોય ત્યારે જ તે ઉમેરાય છે. મોટા ભાગનાં ઓપરેશનમાં તેની જરૂર નથી.

Dr Harsh Shah ક્યાં મળે છે?

Shah’s Gastro, Cancer & Robotic Surgery Centre, Gota, Ahmedabad

Consultation, scan અને biopsy રિપોર્ટ જોવા, બીજો અભિપ્રાય અને નિયમિત તપાસ.

+91-63590-11009 · Gota clinic નો રસ્તો

Apollo Hospital, Bhat, Gandhinagar

દાખલ થવું, robotic અને open સર્જરી, અને દાખલ દરમિયાનની સંભાળ.

+91-63590-11009 · Apollo, Bhat નો રસ્તો

તમારા મળાશયના MRI રિપોર્ટમાં lateral, internal iliac કે obturator ગાંઠ લખી છે? શેક પહેલાંનું અને પછીનું MRI, ફિલ્મ અને રિપોર્ટ સાથે, WhatsApp પર પહેલાં મોકલી શકો. આગળ શું કરવું તે તપાસ પછી, રૂબરૂ મુલાકાતમાં નક્કી થાય છે. ફોન કરો +91-63590-11009 મુલાકાત પહેલાં MRI મોકલો

Rate this post

Get health updates from our surgeons on WhatsApp

Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.

Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.

Robotic Cancer Surgery
Robotic cancer surgery in Ahmedabad
Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.